Bugun...


Orhan KOTAN

facebook-paylas
Sendikal Tazminat Nedir?
Tarih: 06-02-2021 12:54:00 Güncelleme: 06-02-2021 12:54:00


Giriş

 

Sendikal tazminat; İşçinin sendikal faaliyetlere katılması ya da sendikaya üye olması nedeniyle iş sözleşmesinin feshedilmesinden dolayı oluşan, tutarı işçinin bir yıllık brüt ücret tutarı kadar olan bir tazminattır.

 

 

Çalışma hayatının önemli aktörleri olan sendikalar, işçilerin örgütlü hareket etmelerine ve haklarının daha fazla korunmasına yardımcı olabildiğini belirtmemiz gerekmektedir. Günümüzde eskiye nazaran sendikaya üye olma ihtiyacı her ne kadar daha az olsa da özellikle mavi yakalı çalışanlar tarafından halen tercih edildiği bilmektedir.  

 

 

Peki, Sendikal Tazminat hakkı nasıl doğuyor?

 

 

Ülkemizde çalışanların sendikaya üye olma, üyelikten ayrılma, sendikal faaliyetlerde yer alma özgürlüğü 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu ile güvence altına alınmıştır. Sendikal faaliyetlerle ilgili hüküm ve sınırlar bu kanun çerçevesinde yerine getiriliyor.

 

 

Kanun koyucu işçileri sendikal nedenlerden kaynaklanan baskıya karşı korumak için özel düzenlemeler getirmiştir. Bu düzenlemelerin başında, sendikal nedenlere dayalı olarak işten çıkarmaları yasaklayan ve söz konusu yasağa rağmen işçilerin işten çıkarılmaları durumunda, işverene ağır yaptırımlar uygulayan kurallar geliyor. Bunlardan en önemlilerinden sendikal tazminatı açıklamaya çalışalım.

 

 

Sendikal Tazminat için gerekli şartlar nelerdir?

 

 

1-İşçinin çıkışının sendikal nedenle olması (fesih edilmesi) gerekir.

 

 

İşçinin çıkışının sendikal nedenle fesih edilmesi gerekir. Peki, nedir sendikal fesih? Sendikal fesih; işçilerin bir sendikaya üye olmaları veya işverenin istediği bir sendikaya üye olmamaları ya da sendikal faaliyetlere katılmaları nedeniyle işten çıkarılmalarıdır.

 

 

İşçilerin bazen sırf herhangi bir sendikaya üye oldukları için işten çıkarılabildikleri görülürken, bazen de işverenin istemediği bir sendikaya üye olmaları sebebiyle işlerine son verilmesi durumu ile karşılaşılabilir. Diğer taraftan, işverenin kendi kontrolünde olan bir sendikaya üye olmadıkları için de işçilerin iş sözleşmeleri feshedilebilmektedir.

 

 

Ayrıca, Sendikal tazminat için sendika üyeliği şart değildir, sendikaya üye olma potansiyeli veya üye olanlarla birlikte hareket eden işini çıkışı bile bu anlamda değerlendirilebilir.

 

 

Sendikal bir nedenle iş ilişkisi sonlandırılan bir işçinin, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18, 20 ve 21. maddelerine dayanarak dava açma hakkı bulunuyor. İş sözleşmesinin sendikal faaliyetler sonucu feshedilmesi durumunda birtakım yaptırımlar uygulanıyor. İşveren işçiyi, işe başlatsın ya da başlatmasın, işçinin bir yıllık ücretinden az olmamak üzere sendikal tazminat ödemek zorundadır.

 

 

6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununun 25. maddesinde sendika özgürlüğünün güvencesi sağlanmış, sendikal nedene dayalı olarak yapılacak fesihler açık bir şekilde yasaklanmış ve yasağa rağmen yapılan fesihler ağır yaptırımlara bağlanmıştır.

 

 

İşverenin doğrudan desteklemediği, fakat farklı sendikalar arasındaki yarışta çekişmeye dâhil olduğu durumlarda bile uygulanan fesihlerin sendikal nedene dayandığı kabul edilebilmektedir.

 

 

Yargıtay’ın konuya ilişkin bir kararına göre; “İşyerindeki sendikal faaliyete ve sendikalar arasındaki çekişmeye davalı işverenin dâhil olduğu açıktır. Fesih için neden göstermeyen, sendikalar arası çekişmeye dâhil olan işverenin, iş sözleşmesini sendikal nedenle feshettiği açık olup, sendikalar arasındaki rekabetten kaynaklandığını söylemek yerinde değildir. Sendikal fesih iddiası ispatlanmış olup, sendikal tazminatın kabulü gerekmektedir.”

 

 

Açılacak davada tarafların belirli ispat yükümlülükleri de bulunuyor. İşveren, gerçekleştirdiği feshin sendikal eylemler sonucu olmadığını ispat etme yükümlülüğü taşıyor. Aynı şekilde çalışanın da, sendikal faaliyetler sonucunda iş akdinin feshedildiğini ispatlama zorunluluğu bulunuyor.

 

           

2-Fesih sonrası dava açılması gerekir.

 

 

İş sözleşmesi sendikal nedenle feshedilen işçinin önce arabulucuya başvurması, anlaşma sağlanamaması durumunda ise dava açması gerekiyor.

 

 

İşçinin sendikal feshin (SGK çıkışının) kendisine bildirilmesinden itibaren 30 gün içerisinde hukuki süreci başlatması gerekiyor. Aksi takdirde hak düşürücü zaman aşımı ile karşı karşıya kalabilir.

 

 

Sendikal tazminat davası açan işçi ihbar ve kıdem tazminatı alabilir mi?

 

 

İş güvencesinin kapsamında olan veya olmayan tüm işçiler, sendikal tazminatın yanında koşulları varsa ihbar ve kıdem tazminatı da talep edebilirler. Fakat işveren işçiyi işe tekrar başlatmayı tercih ederse bu tazminatlar işçiye ödenmeyecek, daha önce ödendiyse işçi alacaklarından mahsup edilebilecektir.

 

 

Sendikal tazminat talebiyle açılan davada işverenin kendisini sendikal nedenle işten çıkardığını ispatlama yükü işçiye düşmektedir. Fakat Yargıtay sendikal nedenin ispatında işçinin iddiasını destekleyen ek olguların da araştırılmasını istemekte, bir nevi işçinin ispatını kolaylaştırmaktadır.

 

 

Buna göre, işyerinde çalışan ve sendikaya üye olan işçilerin sayısını, hangi tarihlerde üye olduklarını, üyelikten çekilen işçilerin olup olmadığını, işyerinde çalışmakta olup halen sendikaya üye işçilerin bulunup bulunmadığını, işyerinde önceki dönemlerde toplu iş sözleşmelerinin imzalanıp imzalanmadığını, yeni işçi alınıp alınmadığını ve alınmışsa yeni işçilerin sendikalı olup olmadığını araştırmakta, işçinin iddiasının bu durumlarla desteklenmesi halinde sendikal tazminata hükmetmektedir.

 

 

Sendikal Tazminatın miktarı ne kadardır?

 

 

Sendikal tazminat en az bir yıllık ücreti tutarındadır. Sendikal tazminat işçinin, iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki brüt temel ücreti üzerinden hesaplanır.

 

Sendikal tazminattan sadece damga vergisi kesilir, gelir vergisi veya sigorta prim kesintisi yapılmamaktadır.

 

Ayrıca, sendikal tazminat hesaplanırken sadece çıplak brüt ücret üzerinden hesaplama yapılır. Kıdem tazminatında olduğu gibi, işçiye sağlanan her türlü yardımın da hesaba katıldığı giydirilmiş ücret üzerinden hesap edilmemektedir. 

 

 

 

Orhan KOTAN

İş Başmüfettişi                                                                                                          

KAYNAKÇA:

 





FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
HABER ARŞİVİ
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Beşiktaş 29 20 5 4 63 30 64 +33
2 Galatasaray 30 19 7 4 61 27 61 +34
3 Fenerbahçe 30 18 7 5 54 31 59 +23
4 Trabzonspor 30 16 7 7 39 30 55 +9
5 Alanyaspor 30 14 9 7 48 29 49 +19
6 Gaziantep FK 30 12 7 11 44 34 47 +10
7 Hatayspor 29 13 9 7 48 36 46 +12
8 Fatih Karagümrük 30 12 10 8 46 38 44 +8
9 Sivasspor 29 9 7 13 37 35 40 +2
10 Göztepe 30 10 11 9 43 41 39 +2
11 Antalyaspor 30 8 7 15 29 36 39 -7
12 Konyaspor 29 9 11 9 35 35 36 0
13 Çaykur Rizespor 29 8 11 10 36 47 34 -11
14 Yeni Malatyaspor 29 7 11 11 37 41 32 -4
15 Kasımpaşa 30 8 15 7 33 47 31 -14
16 Kayserispor 29 8 14 7 22 38 31 -16
17 Başakşehir FK 30 7 14 9 32 48 30 -16
18 MKE Ankaragücü 29 8 16 5 35 49 29 -14
19 BB Erzurumspor 30 6 15 9 28 49 27 -21
20 Gençlerbirliği 29 7 16 6 26 51 27 -25
21 Denizlispor 29 6 16 7 26 50 25 -24
Takım O G M B A Y P AV
1 Giresunspor 27 17 5 5 42 20 56 +22
2 Samsunspor 27 14 4 9 42 26 51 +16
3 Altay 27 16 9 2 52 29 50 +23
4 Adana Demirspor 27 14 6 7 45 24 49 +21
5 Altınordu 27 14 6 7 40 33 49 +7
6 İstanbulspor 27 14 8 5 49 30 47 +19
7 Ankara Keçiörengücü 27 13 7 7 34 18 46 +16
8 Tuzlaspor 27 12 10 5 36 39 41 -3
9 Bursaspor 27 12 11 4 45 41 40 +4
10 Bandırmaspor 27 11 11 5 34 33 38 +1
11 Ümraniyespor 27 10 10 7 32 35 37 -3
12 Boluspor 27 9 13 5 28 30 32 -2
13 Balıkesirspor 27 7 12 8 28 39 29 -11
14 Adanaspor 27 7 13 7 35 40 28 -5
15 Menemenspor 27 6 11 10 29 44 28 -15
16 Akhisarspor 27 7 16 4 27 44 25 -17
17 Ankaraspor 27 3 17 7 18 45 16 -27
18 Eskişehirspor 27 1 18 8 16 62 8 -46
Takım O G M B A Y P AV
1 Eyüpspor 30 22 2 6 68 21 72 +47
2 Van Spor 30 17 8 5 50 27 56 +23
3 Sakaryaspor 30 15 4 11 50 29 56 +21
4 Kırklarelispor 30 14 5 11 44 25 53 +19
5 Kırşehir Belediyespor 30 15 7 8 43 25 53 +18
6 Etimesgut Belediyespor 30 15 8 7 51 25 52 +26
7 Bodrumspor 30 15 8 7 64 40 52 +24
8 Turgutluspor 30 15 11 4 40 41 49 -1
9 Serik Belediyespor 30 11 8 11 44 39 44 +5
10 Tarsus İdman Yurdu 30 11 10 9 45 41 42 +4
11 Karacabey Belediyespor 30 11 12 7 36 35 40 +1
12 Pendikspor 30 12 15 3 50 42 39 +8
13 Pazarspor 30 11 14 5 48 50 38 -2
14 Sivas Belediyespor 30 8 10 12 42 40 36 +2
15 Bayburt Özel İdare Spor 30 10 17 3 37 51 33 -14
16 1922 Konyaspor 30 8 15 7 37 40 31 -3
17 Kastamonuspor 30 7 14 9 26 45 30 -19
18 Mamak FK 30 6 18 6 28 87 24 -59
19 Elazığspor 30 7 18 5 37 60 23 -23
20 Kardemir Karabükspor 30 1 27 2 10 87 2 -77
Takım O G M B A Y P AV
1 Diyarbekirspor 24 16 2 6 34 15 54 +19
2 1928 Bucaspor 24 15 2 7 45 14 52 +31
3 Yeşilyurt Belediyespor 24 14 6 4 38 20 46 +18
4 Ofspor 24 11 5 8 35 27 41 +8
5 Arnavutköy Belediye 24 11 6 7 34 23 40 +11
6 Belediye Derincespor 24 9 5 10 34 21 37 +13
7 Edirnespor 24 8 8 8 29 29 32 0
8 Fatsa Belediyespor 24 8 8 8 18 21 32 -3
9 Artvin Hopaspor 24 8 9 7 31 35 31 -4
10 1877 Alemdağspor 24 8 11 5 31 39 29 -8
11 Kızılcabölükspor 24 6 9 9 21 25 27 -4
12 Nevşehir Belediyespor 24 6 13 5 23 26 23 -3
13 Payasspor 24 5 12 7 26 38 22 -12
14 Çankaya FK 24 6 14 4 15 38 22 -23
15 Antalya Kemerspor 24 5 13 6 21 39 21 -18
16 Manisaspor 24 1 14 9 16 41 12 -25
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 03/04/2021 Kayserispor vs Göztepe
 03/04/2021 Çaykur Rizespor vs Fatih Karagümrük
 03/04/2021 Sivasspor vs Trabzonspor
 03/04/2021 Hatayspor vs Galatasaray
 04/04/2021 BB Erzurumspor vs Konyaspor
 04/04/2021 Alanyaspor vs Gençlerbirliği
 04/04/2021 Başakşehir FK vs Yeni Malatyaspor
 04/04/2021 MKE Ankaragücü vs Antalyaspor
 04/04/2021 Kasımpaşa vs Beşiktaş
 05/04/2021 Fenerbahçe vs Denizlispor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 03/04/2021 Tuzlaspor vs Samsunspor
 03/04/2021 Ankaraspor vs Akhisarspor
 03/04/2021 Giresunspor vs İstanbulspor
 03/04/2021 Adana Demirspor vs Ankara Keçiörengücü
 04/04/2021 Altınordu vs Eskişehirspor
 04/04/2021 Boluspor vs Adanaspor
 04/04/2021 Menemenspor vs Ümraniyespor
 04/04/2021 Balıkesirspor vs Bandırmaspor
 05/04/2021 Bursaspor vs Altay
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 01/04/2021 Bodrumspor vs Kırşehir Belediyespor
 01/04/2021 Eyüpspor vs Turgutluspor
 01/04/2021 Karacabey Belediyespor vs Mamak FK
 01/04/2021 Kastamonuspor vs Sivas Belediyespor
 01/04/2021 Kırklarelispor vs Serik Belediyespor
 01/04/2021 Pazarspor vs Elazığspor
 01/04/2021 Sakaryaspor vs Pendikspor
 01/04/2021 Tarsus İdman Yurdu vs Kardemir Karabükspor
 01/04/2021 Van Spor vs Bayburt Özel İdare Spor
 01/04/2021 1922 Konyaspor vs Etimesgut Belediyespor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 31/03/2021 Yeşilyurt Belediyespor vs Manisaspor
 31/03/2021 Antalya Kemerspor vs Ofspor
 31/03/2021 Artvin Hopaspor vs Payasspor
 31/03/2021 Çankaya FK vs Arnavutköy Belediye
 31/03/2021 Edirnespor vs Diyarbekirspor
 31/03/2021 Fatsa Belediyespor vs Belediye Derincespor
 31/03/2021 Kızılcabölükspor vs 1928 Bucaspor
 31/03/2021 Nevşehir Belediyespor vs 1877 Alemdağspor
resmi ilanlar

Web sitemize nasıl ulaştınız?


NAMAZ VAKİTLERİ
GÜNLÜK BURÇ
nöbetçi eczaneler
HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI